سنگ چینه نگاری، ریز زیست چینه نگاری و بوم شناسی دیرینه سازند گورپی در ناحیه‌ی زنجیران (جنوب خاوری شیراز)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زمین‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال

2 سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور

چکیده

به منظور مطالعه­ی سازند گورپی، برش چینه­شناسی تنگ زنجیران واقع در جنوب باختری کوار (جنوب خاوری شیراز)، انتخاب گردید. سازند گورپی در این منطقه، دارای 5 بخش به ستبرای 5/362 متر می­باشد و از تناوب شیل آهکی، سنگ­آهک مارنی، سنگ­آهک، شیل و مارن تشکیل شده است. همبری پایینی سازند ایلام با سازند گورپی به طور پیوسته و هم­شیب است و همبری بالایی سازند گورپی با سازند پابده به علت عدم وجود فرم­های شاخص ماستریشتین بالایی و وجود کانی­های گلوکونیت و لیمونیت، ناپیوستگی از نوع فرسایشی است. در این پژوهش 188 نمونه از سازند گورپی برداشت گردید که 148 نمونه مربوط به نمونه­های سخت و 40 نمونه مربوط به نمونه­های نرم می­باشد. در این مطالعات 48 جنس و 56 گونه از روزن­داران شناور تشخیص داده شد. براساس روزن­داران مطالعه شده شاخص، سازند گورپی در برش چینه­شناسی مورد بحث، دارای محدوده سنی سانتونین- ماستریشتین میانی می­باشد. مطابق با بایوزون­بندی، 7 بایوزون به شرح زیر در برش چینه­شناسی مورد مطالعه تشخیص داده شد که بایوزون 1 تا 6 مربوط به سازند گورپی و بایوزون 7 متعلق به سازند پابده است.
1. Dicarinella concavata Total Rang Zone.
2. Globotruncanita elevata Partial- Rang Zone.
3. Globotruncana ventricosa Interval Rang Zone.
4. Radotruncana calcarata Total Rang Zone.
5. Globotruncana aegyptiaca Interval Rang Zone.
6. Gansserina gansseri Total Rang Zone.
7. Morozovella velascoensisTotal Rang Zone.
بر اساس عمق محل زندگی فونا شناسایی شده ازسازند گورپی در ناحیه مورد مطالعه، سه گروه از مورفوتایپ های کرتاسه متعلق به فونای مناطق کم عمق (50-0 متر)، مناطق حدواسط (100-50 متر) و فونای مناطق عمیق­تر (بیش از 100 متر) تشخیص داده شده است. با مقایسه فرم­های شناسایی شده از سازند گورپی با ایالت­های جغرافیای زیستی و نقشه جغرافیای دیرینه کرتاسه می­توان نتیجه گرفت که این واحد سنگی در ایالت تتیس و آب و هوای گرم نهشته شده است و شرایط رسوب­گذاری آن آرام و در آب­های عمیق­تر از 100 متر بوده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Lithostratigraphy,Microbiostratigraphy and Paleoecology of the Gurpi Formation in Zanjiran area, (Southeast of Shiraz)

نویسندگان [English]

  • S.H. Vaziri 1
  • M. Yousefi 1
  • M. Amel 1
  • F. Vakil Baghmisheh 2
  • M. E. Sedaghat 2
چکیده [English]

In order to lithostratigraphic,  microbiostratigraphic and paleoecologic study of the Gurpi Formation, Tang-e Zanjiran section located at Southwest of Kavar (southeast Shiraz) in Fars Province, has been selected. The Gurpi Formation in the Tang-e Zanjiran section with a thickness of 362.5 meters consists of calcareous shale, marly limestone, limestone, shale and marl, and can be subdivided into five informal members. The Gurpi Formation overlies the Ilam Formation conformable and overlies the Pabdeh Formation disconformable. In this research, 188 samples including 148 samples belong to strict samples and 40 samples belong to soft samples were studied. According to foraminiferal studies, 56 species belonging to 48 genera of planktonic foraminifera were identified. Based on studied foraminifera, the Gurpi Formation in the study section has Santonian-Middle Maastrichtian age. The Gurpi Formation in studied section is comparable with Caron's (1995) biozonation and can be considered 7 biozones based on planktonic foraminifera, biozones 1-6 belong to the Gurpi Formation and biozone 7 belongs to the Pabdeh Formation as follow:
1- Dicarinella concavata Total Rang Zone.
2- Globotruncanita elevata Partial Rang Zone.
3- Globotruncana ventricosa Interval Rang Zone.
4- Radotruncanacalcarata Total Rang Zone.
5- Globotruncana aegyptiaca Interval Rang Zone.
6- Gansserina gansseri Total Rang Zone.
7- Morozovella velascoensis Total Rang Zone.
Based on life-depth of identify fauna from Zanjiran stratigraphic section, three groups of cretaceous morphotype belong to epicontinental sea fauna, shallow water fauna and deep water fauna were identified. The Comparison of identified fauna from Gurpi formation with cretaceous biogeographic province and paleogeography map, it can be resulted this lithological section was precipitated in tethys province and warm weather as well, therefore, the condition of sedimentation could be in a deep-water environment with more than 100 meters. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Gurpi Formation
  • Foraminifera
  • Biostratigraphy
  • Santonian
  • Maastrichtian
  • Zanjiran
  • Shiraz